علتهای وابستگی بیش از حد به تلفن همراه

شنبه 15 مهر 1396 دکتر محسن محمدی دسته ها

علتهای وابستگی بیش از حد به تلفن همراه

امروزه وابستگی به موبایل و فضای مجازی ، در بین مردم گسترش یافته و بر زندگی روزمره افراد تاثیرات زیادی گذاشته است. شاید شما نیز از آن دسته از افرادی باشید که در طول شبانه روز ، بار ها به تلفن همراه خود سر می زنند و حتی هنگام خواب آن را در جایی نزدیک به خود قرار می دهند و اگر آن را در خانه جا گذاشته باشند ، به سرعت باز می گردند و بدون آن بیرون نمی روند . نگرانی حاصل از فراموش کردن و جا گذاشتن موبایل موضوعی است که حدود 60 درصد افرادی را که از تلفن همراه استفاده می کنند ، درگیر خود نموده است. این اضطراب را نوموفوبیا می نامند ؛ که تلفیقی از سه واژه ی no  ،  mobile و phobia است. این کلمه به معنای ترس نداشتن موبایل یا به عبارتی جدایی از آن است. شاید برایتان جالب باشد که بدانید علت این ترس می تواند پیش زمینه ای در دوران کودکی داشته باشد. برای روشن شدن مطلب و بررسی جزییات علل وابستگی به تلفن همراه ، تا پایان این مقاله با ما باشید.

یک روان پزشک انگلیسی به نام جان بولبی که به دلیل نظریاتش در مورد دل بستگی مشهور شده است ، نقل قول جالبی در این باره دارد :

“انسان در هنگام تولد میل به حفظ میزانی از وابستگی به سایرین دارد”

یکی از رفتارهای انطباقی برای حفظ بقا در کودک و در نخستین سال های زندگی او ، ایجاد دلبستگی به والدین و سرپرستان خود است. البته این رفتار ممکن است که تا بزرگسالی حفظ شود و باقی بماند.

یکی از احساساتی که در هنگام برقراری ارتباط با دیگران و ایجاد دلبستگی به وجود می آید ، احساس امنیت است که به نوعی برای انسان ضروری می باشد و در صورتی که از طریق رابطه ی صحیح حاصل نگردد ؛ انسان دچار مشکل می شود و به سراغ روش های دیگری مانند “وابستگی استرس زا” ( کوشش برای ارتباط گرفتن با دیگران به صورت وسواسی ) یا “فرار از رابطه” ( دوری از دیگران ) می رود. بنابراین اگر فرد نتواند به طور عادی با اطرافیانش ارتباط برقرار نماید و از این طریق احساس امنیت نکند، ناچارا به استفاده از ابزاری چون اسباب بازی ، جانوران و … روی می آورد. اگر بخواهیم موبایل و شبکه های مجازی را نیز به عنوان یک نمونه ی دیگر در نظر بگیریم ، آنگاه در می یابیم که چرا برخی از  افراد ، تلفن همراه خود را جایگزین برقراری رابطه ی واقعی با سایرین کرده اند و وابسته ی آن شده اند.

چرا وابستگی به تلفن همراه بیشتر شده است ؟

ضمن ترویج و گسترش استفاده از تلفن همراه ، دلایل دیگری نیز برای وابستگی به شبکه های اجتماعی و موبایل وجود دارد :

  1. تسهیل برقراری ارتباط : رسانه های اجتماعی و پیام های صوتی ، تصویری و نوشتاری امکان برقراری ارتباط با اطرافیان را تسهیل نموده و امکان دسترسی به اعضای خانواده و دوستان را ساده تر نموده است.
  2. شخصی سازی اطلاعات : موبایل های هوشمند روز به روز در حال پیشرفت هستند و امکانات جدیدی را به مخاطب می دهند. از جمله ی این موارد می توان به ذخیره کردن عکس ، فیلم و موسیقی و همچنین شخصی سازی اطلاعات بر اساس سلیقه فرد اشاره کرد. قابلیت شخصی سازی امکاناتی را همچون انتخاب عکس مورد علاقه به عنوان پس زمینه ، محدود کردن دسترسی به برنامه ها و … در اختیار کاربرد قرار می دهد و به سبب همین ویژگی است که ، میزان وابستگی افراد به تلفن همراه افزایش یافته است.

یکی از تحقیقات صورت گرفته در زمینه ی وابستگی به موبایل ، پژوهشی بود که بر روی 142 داوطلب جوان ، صورت گرفت. نتایج و قسمت های مختلف این مطالعه به صورت زیر است :

  • مدت زمان استفاده از تلفن همراه

در بخش اول این آزمون از داوطلبین خواسته شد که مدت زمانی را که برای فعالیت های معمول و روزانه ی خود مانند پیام دادن ، بازی کردن ، صحبت کردن و چک کردن شبکه های اجتماعی مصرف می کنند ، تعیین نمایند و با اعداد  به میزان استفاده ی خود از هر کدام امتیاز بدهند.

  • اعتیاد به تلفن همراه

برای بررسی میزان وابستگی افراد به گوشی ، از آنان خواسته شد که در دو بخش ، نوموفوبیا و تمایل داشتن برای دسترسی آسان به موبایل سوالات این قسمت را پاسخ دهند. لذا دو جمله برای آنان مطرح گردید و از آنان خواسته شد که مشخص کنند تا چه اندازه جملات ذیل برای آنان نیز صادق است:

  1. برای مطرح کردن موضوعاتی که برایم خوشایند نیستند ؛ ترجیح می دهم به جای رو در رو شدن با شخص مورد نظر ، به صورت تلفنی با او صحبت کنم.
  2. تلفن همراه هم در همه ی اوقات حتی در هنگام خواب نزدیک و در دسترس من است.
  • بررسی میزان و زمینه ی وابستگی

در قسمت سوم این پرسشنامه ، میزان وابستگی فرد و همچنین موارد وابستگی های غیر طبیعی ،که پیش تر نیز ذکر شد ، مورد بررسی و سنجش قرار گرفت. از شرکت کنندگان خواسته شد که یک سری جملات را مطالعه کنند و به میزان انطباق آن ها با خودشان نمره بدهند. برای نمونه دو مورد از این جملات را در زیر مشاهده خواهید کرد :

  1. بسیاری از اوقات که به وجود و حضور اطرافیانت نیاز داری ، از آن ها کاری ساخته نیست
  2. از اینکه کسی خیلی گرم و صمیمی با من برخورد کند متنفرم!

نتیجه ی حاصل از این قسمت افراد را در دو گروه وابستگی استرس زا و فرار از رابطه جای می دهد.

  • نتیجه ی کلی

در این بررسی مشاهده شد که اکثر جوانان به تلفن همراه خود اعتیاد دارند و باید آن را در دسترس خود قرار دهند و همچنین نوموفوبیا را تجربه کرده اند. این وابستگی به تلفن همراه بر اثر قابلیت برقراری ارتباط آسان با سایرین نیست و پیش زمینه هایی در دوران کودکی دارد.

یکی دیگر از نتایج جالبی که در این پژوهش مشاهده شد این بود که نوموفوبیا می تواند نشان دهنده ی تمایل زیاد شخص برای برقراری رابطه با اشخاص باشد. افرادی که در این آزمون بالاترین نمره ی وابستگی به تلفن همراه را اخذ نموده بودند اذعان داشتند که بهترین حسن تلفن همراه ، خاصیت برقراری آسان رابطه با اشخاص دیگر است. اکثر شرکت کنندگان این آزمون به یک میزان تلفن همراه خود را نزدیک خود قرار می داند اما افرادی که دچار وابستگی استرس زا بودند ، به میزان بیشتری موبایل خود را در دسترس قرار می دادند.

و آخرین نتیجه ی به دست آمده از این آزمون ، نشان دادن وجود رابطه بین استفاده از موبایل و وابستگی استرس زا بود. چنین افرادی استفاده از برنامه ها و فضاهای مجازی را غالبا جایگزین مکالمه های مستقیم از طریق تلفن همراه کرده بودند و احتمالا همین موضوع یکی از دلایل کاهش مکالمات تلفنی در سنوات اخیر محسوب می گردد.

زنان یا مردان ؟ کدام یک به تلفن همراه خود وابسته ترند؟

به طور کلی مردان بیشتر برای اموری چون بازی کردن و دست یابی به اخبار و مطالب جدید از تلفن همراه خود استفاده می کنند و زنان بیشتر برای چت کردن و صحبت کردن با دیگران. بنابراین از آنجایی که زنان با هدف اجتماعی و ارتباط گرفتن با دیگران از تلفن همراه خود استفاده می کنند ، لذا نسبت به مردان وابستگی بیشتری به موبایل دارند تا بتوانند ارتباط برقرار کنند.

مشاهده برچسب ها

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تنبلی می کنی؟ انگیزه نداری؟ کانال "بمب انگیزه" شارژت می کنه!حتما عضو میشم!