معرفی رشته مهندسی پزشکی


معرفی رشته مهندسی پزشکی

تعریف رشته مهندسی پزشکی

رشته مهندسی پزشکی رشته ای مرتبط بین علوم مهندسی و علم پزشکی است. تا قبل از قرن بیستم میلادی این گونه بود که تشخیص بیماری براساس علایم بیماری، انواع سندرم ها و حالات بیمار بود و بعد از پی بردن به نوع بیماری، با انواع دارو یا انواع عمل های جراحی به درمان بیماری می پرداختند. اما در اوایل قرن بیستم میلادی، یعنی دهه 30 و 40، مفهوم جدیدی مطرح شد به نام علم مهندسی پزشکی.

بدین گونه که در این علم، ساختار بدن انسان مانند یک مجموعه منظم و دقیق مهندسی درنظر گرفته می شود و بیماری به عنوان یک ناهنجاری و بی نظمی در این سازمان شناخته می شود. بنابراین این علم به مطالعه ساختار بدن انسان و تاثیری که بیماری به عنوان ناهنجاری در بدن انسان ایجاد می کند می پردازد و به دنبال آن یافتن راه بهبودی به روشی بسیار ساده تر.

این علم به پزشکان کمک می کند تا با ابزاری جدید بتوانند بیماری ها را راحت تر تشخیص دهند و علاوه بر آن ابزار درمان را نیز در اختیار قرار می دهد.

رشته مهندسی پزشکی

کاربردهای علم و رشته مهندسی پزشکی

از کاربردهای درمان و تشخیصی که به وسیله علم رشته مهندسی پزشکی ایجاد شده می توان دستگاه های CT-Scan ،MRI ، ECG ،EEG برای کمک به تشخیص و هم چنین دستگاه هایی برای درمان و کمک به بیماران مانند سمعک، ونتیلاتور، دیالیز (تراکافت)، اولتراسوند و کاربردهای لیزر را می توان نام برد.

تاریخچه علم رشته مهندسی پزشکی

ابتدا در سال 1983 بیماری تحت عمل جراحی پیوند قلب مصنوعی قرار گرفت و تنها 192 روز زنده ماند. بعد از آن در سال 1988 تلمبه تنظیم کننده قلب ساخته شد. در سال 1993 مهندسین این علم توانستند پای مصنوعی را اختراع کنند. پایی که به وسیله سیستم بادی و کنترل های ریز پردازنده، می توانست سرعت قدم زدن فرد را با سیستم های بادی تنظیم کند و مانع لنگیدن فرد هنگام راه رفتن شود. درحال حاضر دانشمندان این علم به دنبال اختراع چشم مصنوعی، رگ مصنوعی و کلیه مصنوعی هستند. می توان گفت این علم محدود به ساخت وسایل و تجهیزات پزشکی نیست. این علم گستردگی زیادی دارد. در واقع پلی است بین رشته پزشکی و مهندسی. یعنی بدون علم مهندسی پزشکی می توان گفت که کار پزشکان مختل می شود. تقریبا همه اجزای مورد استفاده در اتاق عمل به وسیله این علم تامین می شود. بنابراین این دو علم مهندسی و پزشکی در کنار هم به درمان بیماری کمک می کنند. هم چنین یک مهندس باید تا حدی از پزشکی هم مطلع باشد.

رشته مهندسی پزشکی

گرایش های رشته مهندسی پزشکی

_ مهندسی پزشکی بالینی

_ بیوالکتریک

_ بیومکانیک

_ بیومواد

_ مهندسی بافت

_ پردازش تصاویر پزشکی

_ مهندسی توانبخشی

_ مهندسی ورزش

_ مدل سازی سیستم های فیزیولوژیکی

_ ابزار دقیق در مهندسی پزشکی

تحصیل در رشته مهندسی پزشکی در ایران

این علم ترکیبی از دو رشته تجربی و ریاضی است. هر روزه پیشرفت چشمگیری در این رشته در کشور به گوش می رسد. همکاری این دو رشته و گرایش یعنی مهندسی و پزشکی نتایج خوبی را در علم پزشکی و درمان به ارمغان آورده است.

تعداد کل واحد هایی که باید در دوره کارشناسی گذرانده شود 140 واحد است که شامل دروس عمومی، پایه، اصلی، تخصصی و اختیاری است.

  1. دروس عمومی 20 واحد
  2. دروس پایه 26 واحد
  3. دروس اصلی 47 واحد
  4. دروس تخصصی 47 واحد

رشته مهندسی پزشکی

تشخیص بیماری و درمان

یکی از فواید این علم استفاده از لیزر در پزشکی است. اصولا لیزر به دلیل قابلیت بالا در استفاده به عنوان یکی از مهم ترین ابزار شناخته شده است.

استفاده از لیزر در خارج کردن ضایعات چشمی، نمایش دقیق فشارخون، سوراخ کردن یا ایجاد کانال مصنوعی در قلب، سوزاندن یا بریدن بخشی از ضایعات درونی یا تومورهای مختلف و … است.

کارشناسی این رشته تا حد زیادی نزدیک به رشته مهندسی برق است، تا حدی که این نزدیکی در رشته ها تا مقطع کارشناسی ارشد و دکتری هم ادامه دارد. بنابراین یک دانشجوی مهندسی پزشکی ملزوم به گذراندن تمام دروس اصلی مجموعه مهندسی برق است. بنابراین داوطلبان این رشته باید بدانند که این رشته بر پایه مسائل سخت و فشرده ریاضی و فیزیک است و دانشجو تا وقتی نتواند مباحث ریاضی و فیزیک آن را طی کند قادر به اخذ سایر واحد ها نمی باشد.

مختصری در مورد برخی از گرایش های رشته مهندسی پزشکی

گرایش بیوالکتریک

در نهایت فارغ التحصیل این رشته باید بتواند دستگاه های مورد نیاز پزشکی را تجهیز، نگهداری و طراحی کند. دانش آموخته باید تا حدی نیز از علم پزشکی مطلع باشد تا بتواند دستگاه های مورد نیاز را ساخته یا برای سفارش از خارج از کشور اقدام کند.

دروس مشترک در گرایش های مختلف

ریاضی عمومی، فیزیک عمومی، معادلات دیفرانسیل، برنامه نویسی کامپیوتر، آمار حیاتی و احتمالات، استاتیک و مقاومت مصالح در مهندسی پزشکی، ریاضیات مهندسی، محاسبات عددی، مقدمه ای بر مهندسی پزشکی زیستی، تجهیزات عمومی بیمارستان ها و کلینیک های پزشکی، الکترونیک، مدارهای الکتریکی، مدارهای منطقی، اصول توانبخشی وسایل و دستگاه ها، اصول و کلیات خدمات بهداشتی-درمانی، بهداشت عمومی، اصول سیستم های رادیولوژی و رادیوتراپی، آناتومی، فیزیولوژی، فیزیک پزشکی، زبان تخصصی مهندسی پزشکی، بیوفیزیک، کارورزی، پروژه.

دروس تخصصی گرایش بیو الکتریک

الکترونیک‌، ماشین‌های‌ الکتریکی‌ مستقیم‌ و متناوب‌، مدارهای‌ الکتریکی‌، میکروپروسسور، تکنیک‌ پالس‌، حفاظت‌ الکتریکی‌ در سیستم‌های‌ بیمارستانی‌، مخابرات‌ آنالوگ‌ و دیجیتال‌، سیستم‌های‌ کنترل‌ خطی‌، تجزیه‌ و تحلیل‌ سیستم‌ها، اندازه‌گیری‌ الکترونیکی‌، مقدمه‌ای‌ بر هوش‌ محاسباتی‌ و زیستی‌.

گرایش بیومواد

فارغ التحصیل این رشته با کار با مواد مختلف از قبیل پلی مرها، سرامیک ها، کامپوزیت ها و مواد فلزی در بدن انسان و تجهیزات پزشکی آشنا می شوند.

این رشته میزان واحد های غیر مهندسی در آن کم است و دانشجو باید علاقه مند به دروس ریاضی فیزیک باشد و پایه قوی در مهندسی داشته باشد. به طوری که مهندس بیوالکتریک باید به الکترونیک، مهندس بیومکانیک به مکانیک، و مهندس بیومواد به دروس مرتبط با بیومواد علاقه مند باشد.

گرایش های دیگری هم چون: مهندسی بافت، پردازش تصاویر پزشکی، مهندسی توانبخشی، مدل‌سازی سیستم‌های فیزیولوژیکی، ابزار دقیق در مهندسی پزشکی، مدیریت فناوری اطلاعات پزشکی در ایران هم وجود دارد که توضیح آن در این مقاله نمی گنجد.

موقعیت شغلی در ایران

یک مهندس پزشکی می تواند دستگاهی را که مورد نیاز بیمارستان است طراحی کرده و کار آن را به کارکنان و پرستارها در بیمارستان آموزش دهد. هر کدام از فارغ التحصیلان گرایش های این رشته می توانند در حیطه ای که تحصیل کرده اند مشغول به کار شوند. مثلا فارغ التحصیلان گرایش بیوالکتریک می توانند دستگاه شنوایی سنجی بسازند که دارای قیمتی در حد میلیون است و هم چنین اخیرا رشته شنوایی سنجی و وسایل آن یکی از پرکاربرد ترین ابزار است. فارغ التحصیلان رشته بیومکانیک می توانند در ساخت اعضای مصنوعی و هم چنین ابزاری مانند ویلچر یا تخت بیمارستان فعالیت کنند. همان طور که گفته شد هر یک از گرایش های این رشته در برطرف کردن یکی از نیازمندی های علم پزشکی مورد استفاده قرار می گیرد.

معرفی رشته مهندسی کامپیوتر
مشاهده برچسب ها

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

تنبلی می کنی؟ انگیزه نداری؟ کانال "بمب انگیزه" شارژت می کنه!حتما عضو میشم!